NumisBids
  
Wójcicki - The Polish Auction House
Limited Auction 1  26 May 2024
View prices realized

Lot 40

Starting price: 1429 EUR
Price realized: 1905 EUR
Find similar lots
Share this lot: Share by Email

August III of Poland, Groskurt's coronation medal 1734 - RARE

A rare and extremely impressive coronation medal by HP Groskurt from 1734, signed below the bust.

The coronation of Augustus III as King of Poland took place in the Wawel Cathedral and an excellent depiction of this scene, with attention to the smallest detail, can be admired on the reverse of the presented item.

Well-preserved, with no significant defects affecting reception. The local colorful patina harmonizes beautifully with the medal mirror.

A wonderful coin that beautifully immortalizes historical events.


Obverse: bust of Augustus III facing right, with long, loose hair, in armor with a cloak fastened on his shoulder, under the bust, the signature AP GROSKVRT.

DG AVGVSTVS III REZ POL MD LITH D SAX EL (By the grace of God, Augustus III, King of Poland, Grand Duke of Lithuania, Prince Elector of Saxony)

Reverse: coronation scene, where the bishop places a crown on the head of the prince kneeling in front of the altar, in the presence of two other bishops and many people dressed in typical Polish robes, in the episode ELECT V OCT MDCCXXXIII CORONATIS XVI JAN MDCCXXXIV (elected on October 5, 1933. Crowned on January 16 1734)

CONCORDIBUS LIBERAE GENTIS SUFFFRGIIS (by the unanimous voices of a free nation)


We have collected in this article all the medals (No. 370 - 374) minted for the election and coronation of Augustus III, the Polish king.

We should deal with this subject in more detail here. The convocation sejm convened after the death of Augustus II was very stormy, especially due to the widespread hostility at that time against such wealthy dissidents, i.e. dissenters, whom the council unanimously declared unfit to hold offices in the country, with the addition that they should not dare seek support from foreigners. manors. This reservation, in line with the rules of prudent policy, seemed unpleasant and burdensome in a country where for almost two centuries, every political party, when it felt weaker, had sought support from outside powers.

As for the election itself, the states undertook an oath not to elect king only a native Pole, a Catholic, and one who had neither an army nor hereditary lands abroad.-

This was obvious, although covered by the exclusion from the throne of the Elector of Saxony, the son of Augustus II, who was the only one among the pretenders to the Polish crown in this category.

The elector, offended by this action, went to foreign powers to gain the Polish crown.

Charles VI, Emperor, promised him his help as long as it did not oppose the freedoms of the Polish nation. Not so moderate, or rather not so hypocritical, was Anna, the Russian empress, who promised to support the elector's demands with her army.

On the other hand, Louis VI, the French king, recommended his father-in-law, Stanisław Leszczyński, to the throne, whose side he promised to support with weapons. But France's promises were an illusion, and her help was too great against the Muscovite army, which had already entered the borders of the Polish Republic.

The Russian leader's manifesto published at that time declared that Empress Anna was against the election of Stanisław Leszczyński, in the spirit of the treaty concluded between the Polish-Lithuanian Commonwealth and Peter I in 1716 and 1717, by virtue of which Stanisław was forever removed from the Polish throne, General Lascy also proclaimed, that he had entered the borders of the republic for no other purpose than to preserve its freedom.

The Poles themselves gave reason for this insidious statement, because shortly before the death of Augustus II, the news spread that the king was planning to hand out some offices, contrary to the law; the Primate and some other gentlemen wrote to the Russian Empress and the German Emperor, asking for their support against alleged usurpations of the court.

The disunity of Poles, an incurable disease of this nation, made it easier for foreigners to bring to fruition their plans that were disastrous for our country. The assemblies were incompatible with each other, some insisted on the regulations adopted at the convocation sejm, while others did not want to adopt its laws. Amid this double-mindedness, the election sejm began in Warsaw on August 25, 1733.

An unequal number of deputies were favorable to the French side. After all, there was an opposition who, fearing the influence of Russia and the German Emperor, declared in favor of the Elector of Saxony. The supporters of this prince, including Prince Wiśniowiecki, Lithuanian vice-chancellors, Jan Lipski, bishop of Krakow, Stanisław Hozyusz, bishop of Poznań, Antoni Poniński, crown instigator and several others, raised their opposition against the actions of the Sejm and moved to Prague.

On September 9, King Stanisław arrived in Warsaw, disguised as a merchant and under a foreign name, making his journey from France to Poland.

On September 11, the primate toured the voivodeships and collected votes, the vast majority of which were in favor of Stanisław. It was true that before the announcement of the new king, the opposing party, gathered in Praga, was requested to unite with the majority of the nation, but the enthusiasm of Stanisław's supporters did not allow this formality to be completed. Compelled by the insistence of Stanisław Leszczyński's staunch supporters, the Primate proclaimed him king around noon on September 12, 1733.

The new monarch swore a pacta conventa on September 21, but when the Moscow army approached, not feeling safe in Warsaw, he went to Gdańsk.

After his departure, the supporters of the Saxon house, whose number was barely one hundredth of the voters gathered near Warsaw, gathered near the village of Kamienie on the Vistula, where Henry Valois had once been called to the throne, and there, under the cover of Russian troops, they proclaimed the Saxon elector king on October 5. .

His coronation took place on January 17, 1734.

What has been said here proves that it was not a free choice, but the weapon of a foreign soldier, that placed Augustus III on the Polish throne.

The effects of this influence of foreign powers soon became visible in our country, when Russian and Austrian ministers, when Russian and Saxon commanders sat in the secret council of the Polish king and wrote national laws. This is evidenced by the minutes of the meetings of the secret royal council held in July and August 1734, shortly after the capture of the city of Gdańsk by Russian troops and when no European power except Austria and Russia had recognized Augustus III as the Polish king. (Count Edward Raczyński - 'Cabinet of Polish Medals' )


Rzadki i niezwykle efektowny medal koronacyjny autorstwa H. P. Groskurta z 1734 roku, sygnowany poniżej popiersia.

Koronacja Augusta III na króla Polski odbyła się w katedrze wawelskiej i znakomite przedstawienie tej sceny, z dbałością o najmniejszy detal, możemy podziwiać na rewersie prezentowanej pozycji.

Dobrze zachowany, bez istotnych mankamentów rzutujących na odbiór. Miejscowa barwna patyna pięknie współgra z medalowym lustrem.

Wspaniały numizmat stanowiący piękne uwiecznienie historycznych wydarzeń.


Awers: popiersie Augusta III w prawo, z długimi, rozpuszczonymi włosami, w zbroi ze spiętym na ramieniu płaszczem, pod popiersiem sygnatura A. P. GROSKVRT.

D G AVGVSTVS III REZ POL M D LITH D SAX EL (Z Bożej łaski August III król polski, wielki książę litewski, książę elektor saski)

Rewers: scena koronacji, gdzie królewiczowi klęczącemu przed ołtarzem, biskup kładzie koronę na głowę, w obecności dwóch innych biskupów i wielu osób ubranych w typowo polskie szaty, w odcinku ELECT V OCT MDCCXXXIII CORONATIS XVI JAN MDCCXXXIV (wybrany 5 Października 1933. Koronowany 16 Stycznia 1734)

CONCORDIBUS LIBERAE GENTIS SUFFRGIIS (zgodnymi wolnego narodu głosami)


Zebraliśmy w tym artykule wszystkie medale (No. 370 - 374), wybite z powodu elekcyi i koronacyi Augusta III króla polskiego.

Przedmiotem tym, bliżej tu nam się zająć należy. Zwołany po śmierci Augusta II sejm konwokacyjny, był nader burzliwym, szczególniej z powodu panującej wówczas powszechnej niechęci przeciw tak zamożnym dyssydentom czyli różnowiercom, których dejm jednomyślnie za niezdatnych do piastowania urzędów w kraju ogłosił, z tym dodatkiem, aby się nie ważyli szukać wsparcia u obcych dworów. Zastrzeżenie to zgodne z prawidłami przezornej polityki, zdawało się przykrem i uciążliwem w kraju, w którym od dwóch blisko wieków, każde polityczne stronnictwo, gdy się słabszem czuło, wsparcia u postronnych szukało mocarstw.

Co sie tyczy samejże elekcyi, zobowiązały się się przysięgą stany nie obierać królem tylko rodowitego Polaka, katolika, i tego, któryby za granicą rzeczypospolitej nie posiadał ani wojska, ani krajów dziedzicznych.-

Było to oczywistem lubo pokrytem wyłączeniem od tronu elektora saskiego, syna Augusta II, któren jeden tylko wśród pretendentów do korony polskiej w tej się mieścił kategorii.

Urażony o ten postępek elektor, do postronnych udał się mocarstw dla zyskania korony polskiej.

Karol VI cesarz, przyrzekł mu pomoc swoją o tyle, o ile by sie to wolnościom narodu polskiego nie sprzeciwiało. Nie tak umiarkowaną, a raczej nie tak obłudną, była Anna cesarzowa rosyjska, która żądanie elektora wojskiem swoim wspierać przyrzekła.

Z drugiej strony Ludwik VI król francuski, polecał do tronu teścia swego, Stanisława Leszczyńskiego, którego stronę orężem popierać przyrzekał. Lecz obietnice Francyi były złudzeniem, a pomoc jej zbyt daleka przeciw wojsku moskiewskiemu, które już było wkroczyło w granice rzpltej.

Wydany w tymże czasie manifest wodza rossyjskiego oświadczał, że cesarzowa Anna sprzeciwia się wyborowi Stanisława Leszczyńskiego, w duch traktatu zawartego między rzecząpospolitą a Piotrem I w roku 1716 i 1717, mocą którego Stanisław na zawsze od tronu polskiego był usunięty, głosił prócz tego generał Lascy, iż nie w innym celu wkraczał w granice rzeczypospolitej, tylko aby zachować jej wolność.

Sami Polacy dali byli powód do podstępnego tego oświadczenia, bo gdy krótko przed śmiercią Augusta II wieść się była rozniosła, iż król niektóre urzędy, wbrew prawom rozdawać zamyślał; prymas i niektórzy inni panowie, pisali do imperatorowej rossyjskiej i do cesarza niemieckiego, prosząc ich o wsparcie przeciw mniemanym przywłaszczeniom dworu.

Niejedność Polaków, nieuleczona tego narodu choroba, ułatwiła obcym przywiedzenie do skutku zgubnych ich dla kraju naszego zamiarów. Niezgodne między sobą sejmiki, jedne obstawały za przyjętemi na sejmie konwokacyjnym prawidłami, drugie ustaw jego przyjąć nie chciały. Wśród tego rozdwojenia umysłów rozpoczął się sejm elekcyjny w Warszawie dnia 25 Sierpnia roku 1733.

Większa nierównie liczba posłów, przychylną była stronie francuzkiej. Znalazła sie przecież opozycya, która lękając się wpływu Rossyi i cesarza niemieckiego, oświadczyła się za elektorem saskim. Stronnicy tego xiążęcia, a między niemi xżę Wiśniowiecki, podkanclerzy litewski, Jan Lipski, biskup krakowski, Stanisław Hozyusz, biskup poznański, Antoni Poniński, instygator koronny i kilku innych, zanieśli oppozycyę przeciw działaniom sejmu i na Pragę się wynieśli.

Dnia 9 Września przybył do Warszawy Król Stanisław, który przebrany za kupca, pod obcem imieniem, podróż swoją z Francyi do Polski odbył.

11 Września prymas objeżdżał województwa i zbierał głosy, których większość niezmierna za Stanisławem była. Żądano wprawdzie, aby przed ogłoszeniem nowego króla wezwano przeciwną partyę, na Pradze zebraną, do złączenia się z większością narodu, lecz zapał stronników Stanisława nie pozwolił dopełnić tej formalności. Zniewolony naleganiami zagorzałych stronników Stanisława Leszczyńskiego, Prymas dnia 12 Września roku 1733, około południa królem go ogłosił.

Poprzysiągł nowy monarch pacta conventa dnia 21 Września, lecz za zbliżeniem się wojsk moskiewskich, nie czując się bezpiecznym w Warszawie, udał się do Gdańska.

Po jego wyjeździe stronnicy domu saskiego, których liczba ledwie jedną setną część zebranych pod Warszawą wyborców wynosiła, zgromadzili się pod wsią Kamieniem nad Wisłą, gdzie niegdyś Henryk Walezyusz do tronu powołanym został i tam pod zasłoną wojsk rossyjskich, elektora saskiego, dnia 5 Października królem ogłosili.

Koronacya jego odbyła się dnia 17 Stycznia roku 1734.

To co się tu rzekło dowodzi, że nie wolny wybór, ale oręż obcego żołnierza, posadził Augusta III na tronie polskim.

Skutki tego wpływu obcych mocarstw, niebawnie się pokazały w kraju naszym, kiedy rossyjscy i austryaccy ministrowie, kiedy rossyjscy i sascy wodzowie zasiadali w tajnej radzie króla polskiego i prawa narodowi pisali. Dowodem tego są protokoły posiedzeń tajnej rady królewskiej, odbytych w miesiącach Lipcu i Sierpniu roku 1734 wkrótce zaraz po zdobyciu miasta Gdańska przez wojska rossyjskie i kiedy żadne jeszcze mocarstwo europejskie prócz Austryi i Rossyi nie było uznało Augusta III królem polskim. (hrabia Edward Raczyński - 'Gabinet Medalów Polskich')


Reference: Raczyński 370, Hutten-Czapski 2751 (R2)
Grade: XF
Question about this auction? Contact Wójcicki - The Polish Auction House